بانک اقتصاد نوین با معرفی بسته اعتباری «همپی»، چهار گلوگاه اصلی مالی واحدهای تولیدی شامل پرداخت حقوق کارکنان، تأمین مواد اولیه، تبدیل مطالبات به نقدینگی و تجهیز نیروگاههای خورشیدی را با بهرهگیری از عقود اسلامی مرابحه و خرید دین پوشش میدهد؛ طرحی که با هدف حفظ تداوم چرخه تولید و کاهش فشار نقدینگی بر بنگاهها طراحی شده است.
به گزارش بانکداری ایرانی؛ در شرایطی که تأمین نقدینگی، پرداخت بهموقع حقوق کارکنان، تهیه مواد اولیه و حتی تأمین انرژی به موانع اصلی تداوم چرخه تولید در ایران تبدیل شدهاند، بانک اقتصاد نوین با معرفی بسته اعتباری «همپی» تلاش کرده پاسخی یکپارچه به نیازهای مالی بنگاههای تولیدی ارائه دهد. این طرح که با محوریت عقود اسلامی و بهویژه مرابحه و خرید دین طراحی شده، چهار رکن اصلی تأمین مالی واحدهای تولیدی را پوشش میدهد: حقوق کارکنان، مواد اولیه، نقدینگی حاصل از فروش اعتباری و تجهیزات نیروگاههای خورشیدی.
نگاهی به پیشینه و منطق طراحی طرح
طرح «همپی» اساساً یک بسته وام سنتی نیست؛ بلکه مجموعهای از «پیمانها» یا سازوکارهای اعتباری مکمل است که بر اساس نیازهای واقعی چرخه تولید طراحی شدهاند. در الگوی طراحی این بسته، بانک بهجای پرداخت نقدینگی عمومی، مستقیماً به حل گلوگاههای مشخص مالی تولیدکننده ورود میکند؛ رویکردی که در ادبیات تأمین مالی به «تأمین مالی زنجیرهای» و «بسته اعتباری در راستای مدل کسبوکار» معروف است.
پیمان اول: حقوق پرسنل بدون توقف چرخه مالی
پرداخت بهموقع حقوق، ستون اساسی پایداری هر بنگاه است. در این بخش، بانک اقتصاد نوین با تحول تعهدات حقوقی ماهانه به اعتبار نسیه میانمدت، امکان تسویه ماهانه و بازگشت فوری به چرخه تسهیلات را فراهم میکند. پیشپرداخت این پیمان ۲۳ درصد تعیین شده و وثایق آن بر اساس اعتبارسنجی متقاضی و مطابق ضوابط جاری بانک است. وجه تمایز این سازوکار، کاهش هزینه تأمین نقدینگی برای پرداخت حقوق و آزاد شدن سرمایه در گردش برای تمرکز مدیران بر رشد کسبوکار است.
پیمان دوم: تأمین مواد اولیه با اعتبار اسنادی مدتدار
مرابحه خرید بهعنوان پیمان اول طرح، از طریق گشایش اعتبار اسنادی ریالی مدتدار حداکثر ۶ ماهه اجرا میشود. پیشپرداخت ۱۵ تا ۲۰ درصد است که تا تسویه کامل نزد بانک بهصورت امانی نگه داشته میشود و بازپرداخت در سررسید LC انجام میگیرد. وجه تمایز این بخش، امکان «خرید نسیه ۶ ماهه» همراه با بازپرداخت اقساط ماهانه است که فشار نقدی فرآیند خرید مواد اولیه را برای کارفرما بهطور معناداری کاهش میدهد.
پیمان سوم: نقدینگی از دل فروش اعتباری
یکی از نوآوریهای برجسته طرح، پیمان خرید دین است که به تولیدکنندگان اجازه میدهد مطالبات مدتدار حاصل از فروش نسیه محصولات خود را به نقدینگی فوری تبدیل کنند. این پیمان شامل تنزیل چکهای حاصل از فروش تا ۴ ماه و تنزیل اعتبار اسنادی تا ۶ ماه است. نکته قابل توجه اینکه تنزیل LC به وثیقه نیاز ندارد و تنزیل چک با حداقل وثیقه انجام میشود؛ رویکردی که با رفع دغدغه نقدینگی از فرآیند فروش، عملاً به توسعه دامنه فروش و افزایش قدرت خرید مشتریان منجر میشود.
پیمان چهارم: پاسخ پیشروانه به چالش تأمین برق
در سالهای اخیر، تأمین برق به دغدغهای بنیادین برای تداوم تولید تبدیل شده است. بانک اقتصاد نوین در بخش دیگری از طرح «همپی»، امکان تأمین تجهیزات نیروگاههای خورشیدی تا ظرفیت ۲۰ مگاوات را از طریق اعتبار اسنادی ریالی یکساله به نفع فروشندگان تجهیزات فراهم کرده است. پیشپرداخت این پیمان ۲۰ درصد است و بازپرداخت طی ۱۸ ماه اقساط مساوی با دوره تنفس انجام میشود. این سازوکار که به نوعی «تأمین مالی سبز» محسوب میشود، هم به پایداری انرژی تولیدکننده و هم به اهداف محیطزیستی کشور خدمت میکند.
تحول رویکرد بانکداری ایران از تأمین مالی عام به تأمین مالی هدفمند
طرح «همپی» را میتوان نمونهای از تحول رویکرد بانکداری ایران از تأمین مالی عام به تأمین مالی هدفمند و چرخهای دانست. ویژگی کلیدی این بسته، انسجام درونی آن است: بانک هم در بخش خرید مواد اولیه، هم در تبدیل مطالبات به نقد و هم در تأمین زیرساخت انرژی، در کنار تولیدکننده میایستد و عملاً زنجیره کامل مالی بنگاه را پوشش میدهد.
تمرکز بر عقود اسلامی مانند مرابحه و خرید دین نیز سازگاری این طرح با سیاستهای بانکداری بدون ربا و الزامات بانک مرکزی را تضمین میکند. اگر این سازوکار با شفافیت، اعتبارسنجی دقیق و پایش مستمر اجرا شود، میتواند به الگویی برای سایر بانکها در طراحی بستههای حمایتی تولید تبدیل شود و نقشی مؤثر در کاهش دغدغههای نقدینگی بنگاهها، تثبیت اشتغال و عبور اقتصاد ایران از دوره پرچالش کنونی ایفا کند.
