اختصاصی بانکداری ایرانی ؛تحلیل عملکرد و چشمانداز بانک سینا؛ رشد سهبرابری مقیاس، بانکداری اجتماعی و توسعه ابزارهای نوین تأمین مالی
علی عبدلی، مدیرعامل بانک سینا، در نشست خبری با اصحاب رسانه، ضمن تشریح رشد بیش از سهبرابری مقیاس بانک در چارچوب سیاستهای کنترلی بانک مرکزی، از اخذ مجوز تقسیم ۲۵ درصد سود، پیشرفت برنامه افزایش سرمایه ۲۷.۵ همتی و راهبردهای چهارگانه بانک خبر داد. وی با هشدار درباره شکاف نرخ سود و تورم، بر ضرورت حرکت نظام بانکی به سمت ابزارهای نوین تأمین مالی تأکید کرد.
شکاف نرخ سود و تورم؛ محرک تقاضای سوداگرانه
به گزارش بانکداری ایرانی، مدیرعامل بانک سینا در تحلیل وضعیت نظام بانکی، به عدم هماهنگی میان نرخ سود سپردهها و تسهیلات با نرخ تورم اشاره کرد. وی اظهار داشت: «در شرایطی که نرخ سود تسهیلات حدود ۲۳ درصد است و تورم در سطوح بالاتری قرار دارد، طبیعی است که تقاضای سوداگرانه برای دسترسی به منابع محدود بانکی افزایش یابد.» عبدلی تأکید کرد که رسیدن نرخها به نقطه تعادل در بازار پول، در حیطه اختیارات سیاستگذار پولی است و بانکها نمیتوانند درباره زمان اجرای این اصلاح تصمیمگیری کنند.
نقد رشد اسمی تسهیلات و ضرورت تنوع ابزارهای تأمین مالی
عبدلی با هشدار نسبت به آمار تسهیلات شبکه بانکی تصریح کرد که رشد اسمی تسهیلات لزوماً به معنای افزایش قدرت خرید نیست: «اگر تسهیلات یک بنگاه ۳۵ درصد رشد کند اما هزینه نهادههای تولید آن ۸۰ درصد افزایش یافته باشد، آن بنگاه در عمل احساس میکند دسترسی واقعیاش به منابع مالی کاهش یافته است. این موضوع یکی از دلایل شکلگیری صف دریافت تسهیلات است.»
وی با اشاره به نشست حضوری مدیران عامل بانکها — نخستین تجربه پس از حدود یک سال و نیم — گفت که یکی از محورهای مهم این نشست، توسعه ابزارهای تأمین مالی بود: «اگر قرار باشد نظام بانکی به اقتصاد کمک کند، صرفاً افزایش تسهیلات راهکار کافی نیست. استفاده از اوراق گام، برات الکترونیکی و فکتورینگ میتواند منابع را بهشکل هدفمند و مستقیم به بخش واقعی اقتصاد منتقل کند.» وی هشدار داد که اگر منابع تسهیلاتی از مسیر تعیینشده خارج شود و بهجای تولید صرف فعالیت بازرگانی گردد، نهتنها به تولید کمک نمیکند بلکه آثار نامطلوبی بر اقتصاد خواهد داشت.
عبدلی درباره عملکرد بانک سینا اظهار داشت که این بانک در حوزه ضمانتنامهها عملکرد و رتبه مطلوبی دارد، اما در ابزارهایی مانند اوراق گام و برات الکترونیکی نیازمند توسعه بیشتر است. به گفته وی، جمعبندی مدیران بانکی این است که فشار تأمین مالی نباید صرفاً بر دوش تسهیلات بانکی باشد.
مدیریت هوشمندانه منابع و برتری در منابع کمهزینه
یکی از نقاط قوت عملکرد بانک سینا، ترکیب منابع آن است. به گفته عبدلی، سهم سپردههای جاری در منابع بانک ۳۴ درصد است و رشد حسابهای جاری در سال جاری به ۴۵ درصد رسیده است. وی افزود: «در مقطعی ۶۲ درصد منابع بانک با نرخ کمتر از ۵ درصد تأمین میشد؛ امروز با وجود سهبرابر شدن حجم منابع، این نسبت به ۶۴ درصد رسیده است؛ در حالی که این رقم در بانکهای خصوصی حدود ۵۲ درصد است.» حدود ۳۵ درصد منابع بانک را سپردههای سرمایهگذاری پرهزینه تشکیل میدهد و تلاش بانک بر افزایش سهم منابع کمهزینه است.
تحول دیجیتال، امنیت سایبری و توسعه «گرینبانک»
در حوزه فناوری اطلاعات، رویکرد بانک پیشگیرانه است و الزامات امنیتی و پدافند غیرعامل رعایت میشود. عبدلی با اشاره به افزایش تهدیدات سایبری، از جذب نیروی متخصص و مشاور در حوزه حسابرسی فناوری اطلاعات خبر داد و گفت: «گزارشهای کمیته حسابرسی فناوری اطلاعات به هیئتمدیره ارائه و با حساسیت بررسی میشود. در آخرین گزارشها، برخی ضعفهای ساختاری شناسایی شده که نیازمند اصلاح است.»
وی همچنین از توسعه «گرینبانک» و خدمات بانکی غیرحضوری خبر داد و به تجربه موفق دوره جنگ اشاره کرد: «حتی در شرایط جنگی نیز ظرفیت خدمات غیرحضوری بانک فعال بود و در یک مقطع حدود ۳۰ هزار فقره تسهیلات قرضالحسنه پرداخت شد؛ تجربهای که نشان داد بخش قابل توجهی از خدمات را میتوان بدون مراجعه حضوری ارائه کرد.» به گفته وی، پس از تکمیل مراحل امنیتی و فنی، خدمات گرینبانک بهشکل گستردهتر در نیمه دوم سال در اختیار مشتریان قرار خواهد گرفت. تلاش بانک همچنین بر بهرهگیری از هوش مصنوعی و کاهش فاصله بانکداری سنتی و دیجیتال است.
بانک سینا؛ بانک تجاری با مأموریت اجتماعی
عبدلی با تأکید بر اینکه بانک سینا از منظر مقررات یک بانک تجاری است، اظهار داشت: «ما خود را بانک محرومین نمیدانیم، اما سهامدار ما مأموریتهایی از جمله محرومیتزدایی و اشتغالزایی دارد و ما بهعنوان زیرمجموعه آن باید این مأموریت را اجرایی کنیم.» بنیاد علوی یکی از بازارهای اصلی و جامعه هدف بانک است و برنامههای بانکداری اجتماعی برای افراد کمبرخوردار، زنان سرپرست خانوار، افراد فاقد وثیقه و ساکنان مناطق دورافتاده توسعه یافته است؛ بهگونهای که پرداخت تسهیلات به جامعه هدف بنیاد علوی در یک دوره سهماهه به حدود هزار میلیارد تومان رسید.
وی همچنین از تسویه کامل مانده تسهیلات مشتریانی که در جنگ اخیر به شهادت رسیدند، و حمایتهایی در حوزه درمان و مدارس خبر داد.
سودآوری، تقسیم سود و افزایش سرمایه
مدیرعامل بانک سینا گفت که بخش عمده اهداف سودآوری امسال محقق شده و برای جبران عقبماندگی درآمدهای کارمزدی، توسعه فعالیتهای خارج از ترازنامه شامل ضمانتنامهها و اعتبارات اسنادی در دستور کار است. وی درباره تقسیم سود توضیح داد: «بانک مرکزی چند سال است اجازه تقسیم بیش از ۱۰ درصد سود را نمیدهد. امسال استدلال کردیم که وقتی بانک زیانده نیست، سرمایهاش در سطح مناسب است، به بانک مرکزی و نظام بانکی بدهکار نیست و تراز مثبت دارد، باید امکان بیشتری برای تقسیم سود داشته باشد. بر این اساس، اجازه تقسیم سود تا حدود ۲۵ درصد صادر شد.»
وی درباره افزایش سرمایه نیز گفت: «مجوز افزایش سرمایه تا ۲۷.۵ همت از بانک مرکزی و تأییدیه سازمان بورس دریافت شده است. گام نخست از ۵ به ۷.۵ همت انجام شده و مرحله دوم در حال اجراست و انتظار داریم طی حدود سه ماه آینده نهایی شود.» ترکیب این افزایش سرمایه از محل آورده سهامداران و داراییها و مطالبات پیشبینی شده است. در خصوص یکی از املاک واگذارشده از سوی صندوق توسعه ملی نیز توافق بر اقاله ملک و جایگزینی با منابع نقدی یا ملک قابل قبول صورت گرفته است. عبدلی تأکید کرد که موضوع اموال مازاد برای بانک سینا مسئله حادی نیست، زیرا بانک از ابتدا سرمایهگذاری گستردهای در حوزه املاک نداشته است.
رشد سهبرابری مقیاس بدون عبور از سقف ترازنامه
عبدلی با اشاره به سیاست کنترل مقداری ترازنامه بانک مرکزی گفت: «این سیاست بهدرستی طراحی شده و انتظار داریم آثار آن در نیمه دوم سال بیشتر نمایان شود؛ چرا که رشد بانکها باید ضمن تأمین مالی اقتصاد، به تورم more دامن نزند.» وی تشریح کرد: «از ابتدای سال ۱۴۰۳ تاکنون حجم منابع و مقیاس بانک از حدود ۸۰ همت به بیش از ۲۶۰ همت رسیده است؛ رشدی که بدون یک ریال هزینه تبلیغات، بدون جذب نیروی جدید و بدون ایجاد شعبه تازه محقق شده و نتیجه برنامهریزی و تلاش مجموعه همکاران بوده است.»
به گفته وی، بانک سینا دو سال پیاپی در میان پنج بانک برتر شاخصهای پایداری بانک مرکزی قرار داشته است. وی عامل این موفقیت را پایش ماهانه اهداف و نظام تشویق و اصلاح مدیریتی دانست: «مدیرانی که به اهداف نمیرسیدند تغییر کردند و مدیران موفق تشویق شدند. بانکی با سابقه حدود ۴۰ سال نمیتواند بدون برنامه از یک مقیاس به مقیاس بالاتر برسد.»
راهبردهای چهارگانه و فعالیتهای ارزی
عبدلی از ابتدای سال ۱۴۰۳ چهار راهبرد اصلی برای بانک تعیین کرده است: افزایش مقیاس ترازنامه، توسعه بانکداری اجتماعی، توسعه خدمات بانکی و توسعه فعالیتهای ارزی. وی افزود: «بانک سینا اکنون یکی از ۱۵ بانک عامل صندوق توسعه ملی در تأمین مالی نیروگاههای خورشیدی است و تلاش کردهایم از ظرفیت این صندوق در سایر حوزههای تسهیلات ارزی نیز استفاده کنیم.»
ورود فعالانه به بازار طلا در دستور کار نیست
مدیرعامل بانک سینا درباره فعالیت بانکها در بازار طلا گفت: «در حال حاضر درباره میزان فعالیت مستقیم بانکها در حوزه طلا ابهاماتی وجود دارد که باید بانک مرکزی بهصورت شفاف تعیین تکلیف کند. بانک سینا برنامهای برای ورود فعالانه به این بازار ندارد، اما زیرساختهای لازم را ایجاد کرده تا در صورت اجازه چارچوبهای نظارتی، از آن استفاده کنیم.»
پیام پایانی؛ هدف، خدمت به اقتصاد است
عبدلی در جمعبندی سخنان خود تأکید کرد: «هدف ما رسیدن صرفاً به اعدادی در ترازنامه، سود یا تسهیلات نیست؛ همه اینها ابزار هستند و هدف اصلی کمک به اقتصاد کشور و کاهش بخشی از مشکلات مردم است. در شرایط تورمی تلاش کردهایم بهجای دامن زدن به رشد نقدینگی از طریق افزایش صرف تسهیلات، از ابزارهای نوین تأمین مالی استفاده کنیم تا هم منابع مورد نیاز اقتصاد تأمین شود و هم مدیریت نقدینگی و کنترل تورم محقق گردد.»
